غزل

عزت نفس

۱۴۰۵/۰۴/۱۳ ۴۱

۵ ★ | ۱ رأی

از کتابِ: آوای دل

مبارزان به حقیقت مدافع وطنند
مدافعان ز صداقت خلیل بت‌شکنند
مجو ز دشمن حق غیر نادرستی و مکر
که این گروه خبیث از نژاد اهرمنند
قیام جمله ستم‌دیدگان علیه ستم
از آن به پا شده کاندر گسستن رسنند
بکوش تا که بپوشی لباس عزت نفس
که گفته‌اند شهیدان معاف از کفنند
نشان عشق اگر خواهی از خداجویان
همین بس است که عاری ز فکر ما و منند
خوش آن گروه که روز و شب از صفای درون
پی هدایت خلقند و شمع انجمنند
درود باد بر آنان که در طریقت عشق
بسان شمع بسوزند و هیچ دم نزنند
سخن به شیوه نیکو سروده‌ای مسعود
بدان که اهل ادب داوران این سخنند

معنی شعر

این شعر به مضمون مبارزه با ستم، عزت نفس و راه حقیقت پرداخته است. شاعر مبارزان حق‌طلب را دفاع‌کنندگان وطن و شکننده بت‌های باطل می‌داند و از دشمنان حق که اهل نیرنگ و فریبند، برحذر می‌دارد. سپس به برپایی قیام ستمدیدگان برای گسستن بند اسارت اشاره کرده و خواننده را به پوشیدن لباس عزت نفس دعوت می‌کند. او نشانه عشق الهی را در رهایی از خودخواهی و خودنمایی می‌داند و کسانی را ستایش می‌کند که در راه هدایت خلق مانند شمع می‌سوزند بی‌آنکه شکایتی کنند. در پایان، به خود «مسعود» اشاره می‌کند که این سخن را به نیکی سروده است.